|Ana Sayfa|   www.fencebilim.com                   Bilimsel Haberler - Egitim - Teknoloji -  Bulus  - Fizik - Kimya - Biyoloji - icat - Sanat

   Oktay SİNANOĞLU
 
     Bilimsel Haber Arşivi
  - Bu lamba yerçekimiyle çalışıyor!
  - Görünmezlik gerçek oldu! 
  - Anne karnında heceleri ...
  - Dünyanın en sinir bozucu sesi
  - Nar kabuğu her derde deva!  
  - Farelerin ''aklı okundu''.   
  - Müzik beynin de gıdası!   
  - "İcat çıkardık" 1025 buluşa ...
  - Türk bilim adamı alternatif köpük
  - 15 yaşında pankreas kanseri için
  - Ameliyatlarda ''kirpiler'' taklit
  - Uykusuzluk  hafızayı olumsuz
  - Dünyada ilk kez yalnızca İTÜ de
  - Hayat kurtaran tasarım!    
  - İzmir'de üretildi, Avrupa'ya ihraç
  - Akıl okuyan cihaz geliştirildi!   
  - Piranalar çene şampiyonu!
  - Higgs bozonu en önemli bilimsel
  - 1335 süper beyin Türkiye'den
  - Bakteri hücresine dijital veri ...  
  - Türk mucit Fransız'ları şaşırttı!  
  - Kandan kök hücre üretildi.  
  - Şekil değiştirebilen ev!  
  - Su üzerinde yürüyüp ...
  - Türk öğrencilerin "Hidromobil"
  - Türkiye dünya markası oluyor.   
  - Buz içinde yaşayan bakteri ...
  - 4 bin 95 basamaklı sayıyı ...
  - Anne karnında bebeğin esnemesi!
  - Enerji sorununu bakteriler  ... 
  - Doğalından 85 kat daha dayanıklı!
  - Cep telefonunu salla sarj olsun!  
  - Cern'de önemli keşif!     
  - Bu minibüse ayakta yolcu ...
  - Kendini onaran beton!   
  - Dut çekirdeği "anti-oksidan"...
  - Bu da ''Japon işi''.   
  - Peçeteden ilham aldı.  
  - Yapay kemik iliği!  
  - İnsan vücudunun dayanma ...  
  - Kimyasal madde som altına ...
  - GDO'lu mısır yiyen fareler ...
  - D Vitamini bir efsane mi? 
  - Cep doyma duygusunu yok ...  
  - Zeka mutluluğu da etkiliyor.  
  - Sevgisiz büyümek hastalık ...
  - Mars'a giden NASA aracına Rize'li  
  - Topuklu ayakkabı fıtık nedeni!  
  - Türk araştırmacılar beynin ...   
  - Moleküllerdeki bağlar ilk kez ...
     Tüm bilimsel haberler >>>

(d. 2 Ağustos 1934, Bari, İtalya)
Türk kuramsal kimyacı ve moleküler biyolog..

 

 

 

Babasının (Nüzhet Haşim Sinanoğlu) bir başkonsolos olarak görev yapmış olduğu Bari'de doğdu. 1939 yılında İtalya'da II.Dünya Savaşı'nın başlamasının ardından ailesiyle Türkiye'ye döndü. Oktay Sinanoğlu, sonradan TED Koleji olan Ankara Yenişehir Lisesi'ne 1953 yılında burslu öğrenci olarak girdi ve okulu birincilikle bitirdi. Okulun bursuyla Kimya Mühendisliği okumak üzere ABD'ye gitti. 1956'da ABD Kaliforniya Üniversitesi Berkeley Kimya Mühendisliği'ni birincilikle bitirdi.

1957'de Massachusetts Teknoloji Enstitüsü'nü sekiz ayda bitirerek yüksek kimya mühendisi oldu. "Alfred Sloan" ödülünü aldı. 1959'da Kaliforniya Üniversitesi Berkeley'de kuramsal kimya doktorasını tamamladı. 1960'ta Yale Üniversitesi'nde öğretim üyesi (asistan profesör) oldu.

1960-61 yıllarında atom ve moleküllerin çok-elektronlu kuramı ile "Doçent" oldu. 1963'te 50 yıldır çözülemeyen bir matematik kuramını bilim dünyasına kazandırarak 28 yaşında "tam profesör" unvanını aldı. 20. yüzyılda Yale Üniversitesi'nde bu sanı kazanan en genç öğretim üyesidir.

1962 yılında Orta Doğu Teknik Üniversitesi mütevelli heyeti yalnız Oktay Sinanoğlu'na mahsus olmak üzere kendisine Danışman Profesör ünvanını verdi. Yale Üniversitesi'nde ikinci bir kürsüye daha profesör olarak atandı. 1973'de Almanya'nın en yüksek "Aleksander von Humboldt Bilim Ödülü"nü ilk kazanan kişi oldu. 1975'de Japonya'nın "Uluslararası Seçkin Bilimci Ödülü"nü kazandı; yine 1975 yılında özel kanunla Oktay Sinanoğlu'na ilk ve tek Türkiye Cumhuriyeti Profesörü ünvanı verildi. 1976'da Japonya'ya Türkiye Cumhuriyeti Özel Elçisi olarak gönderildi. Kendisi Türk-Japon kültür, bilim ve eğitim ilişkilerinin temellerini atmıştır. Amerikan Bilim ve Sanat Akademisinin ilk ve tek Türk üyesidir. Meksika hükümeti tarafından yüksek Bilim Ödülü "Elena Moshinsky" ile ödüllendirildi.

Dünyada yeni kurulmaya başlayan moleküler biyoloji dalının ilk profesörlerinden biri oldu. DNA sarmalının çözelti içinde o biçimde nasıl durduğuna açıklama getirdi. Dünyanın pek çok yerinde buluşları ve kuramları ile ilgili konferanslar verdi.

1980'li yıllarda çalışmalarını kimya biliminin basit bir şekilde öğretilmesine yönelik bir kuramsal çerçeve üzerinde yoğunlaştırdı. Ancak 1988'de yayımlanan çalışmaları akademik dünyada ilgi görmedi. 1993'te Yale Üniversitesi'ndeki profesörlük görevlerinden erken sayılabilecek bir yaşta emekliye ayrıldı. Aynı yıl Türkiye'ye dönerek Yıldız Teknik Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Kimya Bölümü'nde profesörlüğe atandı. 2002 yılında bu görevden de emekliye ayrıldı.

Türkiye'de bulunduğu dönemde çalışmalarını daha çok Türk ulusal kimliği ve Türk diliyle ilgili milliyetçi görüşlerini yaymaya adadı. Eğitim dilinin resmi dil olması gerektiğini ve yabancı dilin takviyeli olarak öğretilmesinin gerektiğini savunmaktadır. Matematiksel yapısından dolayı Türkçe'nin en iyi bilim dili olduğunu söylemektedir.

Yaşamı boyunca Kuantum mekaniği'ne birçok katkıda bulunmuş bir bilim adamıdır. P.A.M.Dirac'in de üzerinde uğraştığı ancak çözümleyemediği bir problemi, "Kuantum mekaniği"nde, Hilbert uzayının topolojisi ve içerdiği yüksek simetrileri çözdü. Böylece Kimya bilimini bu topolojik inceleme ile sağlam bir temele oturttu.

Ünlü sanatçı Esin Afşar'ın ağabeyidir.

Tüm akademik çalışmaları içinde en önemli 5 kuramı şöyledir:
Many Electron Theory of Atoms and Molecules (1961) – Atom ve moleküllerin çok elektronlu kuramı
Solvophobic Theory (1964) – Çözgeniter kuramı
Network Theory (1974) – Kimyasal tepkime mekanizmaları kuramı
Microthermodynamics (1981) – Mikrotermodinamik
Valency Interaction Formula Theory (1983) – Değerlik kabuğu etkileşim kuramı.

Kitapları
Göçmen Hamamı
2050'ye 5 Kala Dünyanın 105 Yıllık Tarihi
İlerisi için
Türkçe Giderse Türkiye Gider
Bye Bye Türkçe / Bir Nev-York Rüyası
Büyük Uyanış
Hedef Türkiye
Ne Yapmalı / Yeniden Diriliş ve Kurtuluş İçin
Yeni Bilim Ufukları I
Yeni Bilim Ufuklari 2 Yeni bir matematik kuramı ve onunla bazı fizik kimya ilkelerinin bulunması
Yeni Bilim Ufukları 3 Hayatın Örgüsü Elli Yıllık Biyolojinin Temellerini Sarsan Sorular
Açıklamalı Fizik, Kimya, Matematik Ana Terimleri Sözlüğü

Akademik kitapları
- Modern Quantum Chemistry : Istanbul Lectures (Academic Press,1965)
- Sigma Molecular Orbital Theory (Yale Press,1970)
- Three Approaches to Electron Correlation in Atoms and Molecules (with K.Brueckner,Yale Press,1971)
- New Directions in Atomic Physics (with E.Condon,Yale Press,1971)

İlgili kitaplar
- Oktay Sinanoğlu, Türk Aynştaynı (hazırlayan: Emine Çaykara)
- Oktay Sinanoğlu, Bir Türk Dehası (yazan: Ahmet Hakan)

Türkçe karşılığını önerdiği yabancı sözcükler
Prof. Dr. Oktay Sinanoğlu'nun önerdiği sözcüklerden bazıları eskiden kullanılan ama zamanla unutulmuş sözcüklerdir.

SÖZCÜKLER

Türkçe

Yabancı Karşılığı

Örütbağ

İnternet

Evrenkent

Üniversite

Hızlı Katar

Tren

Dirilbilim

Biyoloji

Teknikbilim

Teknoloji

Tezyemek

Fast Food

Çay Evi-Kahvehane

Cafe

Neft

Petrol

Basın-yayın

Medya

Gezim

Turizm

Gezgin

Turist

Ruhbilim

Psikoloji

Hekim

Doktor

Bölümce

Fakülte

Orta Okul

Rüştiye

Yakıt yağ

Fuel oil

 

Kaynakça

  1. http://www.yale.edu/opa/arc-ybc/ybc/v26.n2.news.07.html YALE Üniversitesi bülteni
  2. http://amacad.org/publications/BookofMembers/ChapterS.pdf American Academy of Arts & Sciences Academy Members, 1780-2010
  3. Atatürk ve Türk Bilim Dili - Prof.Dr.Oktay SİNANOĞLU -1971
  4. Computational Chemistry Yazar: Jerzy Leszczynski
  5. Proc Natl Acad Sci U S A. 1961 August
  6. interscience.wiley.com
  7. quantum-chemistry-history.com
  8. Sinanoğlu, O, “On the algebraic construction of chemistry from quantum mechanics. A fundamental valency vector field defined on the Euclidean 3-space and its relation to Hilbert space”,Theoret. Chim. Acta (Berl.), 1984, 65, 243-248.
  9. wikipedia
     

Bir söz:  Evvelden görmek hakim olmak demektir. Paskal